Recently in Stjórnmál Category
17. nóvember 2010
Aðgreining ríkisvalds = aðgreining ráðuneyta?
Niðurstöður þjóðfundar sýna skýrt að fólki almennt þykir nauðsynlegt að tryggja undirstöður lýðræðisins með því að aðgreina betur löggjafar-, framkvæmda- og dómsvald. Þar skiptir mestu, eins og ég hef áður bent á, á hvaða hátt hinar raunverulegu valdastofnanir, löggjafinn og...
19. október 2010
Stjórnlagaþing og taktískar atkvæðagreiðslur
Í grein sem Sverrir Jakobsson ritar í Fréttablaðið í dag hefur hann áhyggjur af því að við kosningar til Stjórnlagaþings komi vinsældir til með að ráða miklu. Annars vegar vegna þess að kjósendur eigi þess lítinn kost að kynna sér...
27. júlí 2010
Geta þjóðaratkvæðagreiðslur eflt lýðræði?
Umræðan í kjölfarefnahagshrunsins einkenndist af miklum trúnaðarbresti á milli almennings, handhafa fullveldis, og stjórnvalda. Í kjölfarið hafa komið fram margvíslegar kröfur um endurbætur á stjórnkerfinu, skiljanlega. Hugmyndir þessar eru margar áhugaverðar, en misraunhæfar ef krafan um eflingu lýðræðis er höfð...
26. júlí 2010
Tillaga um þrískiptingu framkvæmdavalds á Íslandi
Á sviði framkvæmdavalds á Íslandi, í sveitarstjórn og landstjórn, eru fjölmörg málefni óleyst og erfið úrlausnar. Það er einnig langt frá því nokkur sátt um hvernig þessum málum skuli háttað í framtíðinni. Á sviði landstjórnar hafa menn lengi sýnt...
12. júní 2010
Jafnræði kynja við persónukjör
Í þeim löndum þar sem persónukjör er notað við almennar kosningar er yfirleitt lítið jafnræði á milli kynja í niðurstöðum kosninga. Þessi staðreynd hefur vafist fyrir mönnum hér á landi þegar þeir hugleiða að taka upp kosningakerfi þar sem kjósendur...
4. júní 2010
Um aðskilnað löggjafar- og framkvæmdavalds
Nokkrir þingmenn á Alþingi eru um þessar mundir að leggja til grundvallarbreytingu á íslensku stjórnkerfi. Breytingin felur í sér að ráðherrar, ólíkt því sem hingað til hefur verið siður, sitji ekki á þingi, heldur hætti sem þingmenn á meðan þeir...
3. júní 2010
Óréttmæt úrslit kosninga
Til að framsal fullveldis einstaklinga til fulltrúa sinna í lýðræðiskerfi sé réttlátt skiptir miklu máli að þær reglur sem lúta að framsalinu séu óhlutlægar og mismuni ekki kjósendum út frá vali sínu. Það kerfi sem notað er á Íslandi við...
14. maí 2010
Fullveldi og kosningar á Íslandi
Í lýðræðisríkjum er almennt litið svo á að fullveldið sé í höndum einstaklingsins. Þetta hljómar ágætlega sem hugmynd, en hinsvegar þarf að skoða vel, stöðugt, hvernig framsali á þessu fullveldi til stjórnvalda er háttað. Nú, í kjölfar dramatískra kosninga í...
26. apríl 2010
Efnahagslíf og -dauði á Íslandi
Stundum getur íslenskan verið heppileg í þýðingu og náttúruleg merking orða komið á óvart. Þetta á til dæmis við þegar reynt er að þýða hugtakið économie libidinale eins og franski heimspekingurinn Jean François Lyotard notaði það í samnefndri bók sem...
18. mars 2010
Tungl yfir Keflavíkurflugvelli
Nýkrýndur Óskarsverðlaunahafi frá Argentínu, Juan José Campanella, gerði árið 2004 kvikmyndina Luna de Avellaneda, sem á íslensku héti Tungl yfir Avellaneda. Kvikmyndin er gerð tveimur árum eftir að efnahagshrunið varð í Argentínu og fjallar að mörgu leyti um þær spurningar...