Marcel duchamp með Rotorelief sín árið 1935.

Árið 1935 tók franski listamaðurinn Marcel Duchamp sér það fyrir hendur að leigja sér sýningarbás á sýningu á nýjungum og uppfinningum fyrir svoköllað „rotorelief" - tæki sem hann hafði búið til þar sem hringlaga diskar með myndrænum merkingum snerust ótt og títt. Marcel hafði ákveðið að nýta þennan fagvettvang frumkvöðla til að markaðssetja nýjung sína. Uppfinningin, sem var pakkað í handhæga kassa, innihélt 6 skífur áprentaðar með mynstri á hvorri hlið. Ef skífurnar voru settar á plötuspilara snerust formin á þeim og mynduðu hringiðu í sjónsviði þess sem á horfði. Viðburðurinn var að sögn Duchamps var tilraun hans til að tengjast almenningi í auknum mæli, fremur en þröngum hópi listamanna, Samkvæmt lýsingu Henri-Pierre Roché, vinar Marcels sem fór að sjá viðburðinn, stóð listamaðurinn ánægður í miðri hringrás skífanna sem allar snerust í einu, ýmist á láréttum fleti eða lóðréttum, og leit út eins og „brosandi sölustúlka". Enginn af þeim sem fram hjá gekk hafði fyrir því að staldra við og líta nánar á uppfinninguna og þegar Roché nálgaðist brosti Duchamp við og sagði „Hundrað prósent mistök, það er þó að minnsta kosti á hreinu".¹

Árið 2009 gefur bandaríski heimspekingurinn Steven Shapiro út bók þar sem hann veltir upp þeirri spurningu hvernig ásýnd samtímaheimspeki og -gagnrýni hefði verið ef fyrirmyndin seinni hluta tuttugustu aldarinnar hefði verið breski heimspekingurinn Oliver Whitehead en ekki þýski heimspekingurinn Martin Heidegger.⁴ Heimspeki Whiteheads byggði í grundvallaratriðum á því að ekkert í heiminum væri gefið eða fast í hendi, heldur yrði að líta á allan heiminn sem flæðandi samhengi, eða ferli. Ein sterkasta myndbirting þessara hugmynda er í þeirri fullyrðingu Whiteheads að píramídinn í Gísa, í öllu sínu veldi, sé í raun ekkert nema ferli, við getum ekki gefið okkur hann sem hlut, heldur þurfum að líta á hann sem einhvers konar hreyfingu, hversu hægfara sem okku kann að virðast hún. Þegar allt er í ferli verður að líta á allt í heiminum sem tengsl samhengja, flæða, mismunandi ferla. Það er ekki til neitt meistaraverk, enginn sannleikur sem slíkur þótt óneitanlega sé til sterkur raunveruleiki sem umlyki okkur og allt og gangi inn í okkur að auki að fullnustu. Í þessu flæði eru engin viðmið, fastar, gildi, sem slík til að miða við - þegar allt er í ferli umhverfis hvað annað og píramídinn þar á meðal, verður stöðugt að meta allt í hvert skipti fyrir sig og líta á öll samhengin á milli ferlanna þegar kúrsinn er tekinn í lífinu/heiminum. Þegar svona er litið á heiminn eru það ekki gildin og hið fasta í hendi sem skiptir máli eða þokar hlutum áfram. Fyrir Whitehead eru „framfarir byggðar á upplifun tilfinninga sem ekki hljóma saman. Félagslegt gildi frelsis felst í því hvernig það leiðir af sér misræmi"⁵.

Eflaust eru þeir sem telja viðfangsefni Duchamps í gjörningi hans á sölubás á sýningu uppfinningamanna fráleitt vera myndlist , en það byggir á hugarfari flokkunar og útilokunar, á því að það verði að skilgreina allt innan ákveðins ramma og útiloka þannig allt sem er fyrir utan. Þannig næst flokkaður og þægilegur heimur þar sem innra samræmi ríkir og þar sem gildi og viðmið eru hlutlæg og á hreinu. Gjörningur Duchamps er úr samhengi listheimsins - áprentaðar skífur til sölu til að spila á plötuspilurum - og Duchamp sjálfur virðist auk þess hafa gaman að öllu saman, er það ekki í gríni og hálfkæringi - fjarri alvöru listarinnar - sem hann brosir í kampinn og telur þessa útrás til almennings hafa fullkomlega mistekist. Það eina sem lifir er mýtan um atburðinn - góð saga sögð í félagsskap góðra vina - og þannig lifir atburðurinn áfram og hlýtur nýtt líf. Það eru ekki hlutirnir sem ráða í list Duchamps, heldur atburðarásin og ferlið sem ekki er hægt að festa niður eða skilgreina - þótt auðvitað megi alltaf útiloka hana í formföstum skilgreiningum á hvað sé list og hvað ekki list.

Í lýsingu Saachi-gallerísins á verki Tracey Emin á vefsíðu sinni segir : „Tracey Emin sýnir okkur rúm sitt, í sinni vandræðalegu tign. ... Með því að færa okkur rúm sitt sem list deilir Treacey Emin með okkur því rými sem henni er nærtækast, þannig birtist hún okkur eins óörugg og ófullkomin og allir hinir."⁹ Maður veltir því fyrir sér hvað Tracey þykir um þessa tilraun gallerísins til að tengja verk hennar við „almenning", við „alla hina". Ætli hún líti á málið eins og Marcel Duchamp, brosi eins og saklaus sölustúlka og sé ánægð með 100% mistök ? Því það fer ekki á milli mála að verk Tracey er fyrst og fremst sviðsetning á sönnunargögnum um líf og líferni sem hún velur að tengja sjálfri sér, en þar sem hugmyndir um „sannleika" eða „að koma til dyranna eins og maður er klæddur" eru ekki málið. Hún spilar inn á hugmyndir um „almenning", alveg eins og Marcel gerði hér fyrr á tímum, en veit að skandallinn í „The Sun" lifir ekki nema í sólarhring - það dugar til að koma mýtunni af stað.